Skip to content

Filtreleme Seçenekleri
Metin :
Arama Kriteri :
Bölge/ülke :
Ürün Grubu/Ürün :
Haber Türü :
Favorilerim:
 

İran’ın dönüşü, petrokimya piyasalarında dengeleri değiştirecek mi?

ChemOrbis Editör Ekibi - content@chemorbis.com
  • 12/08/2015 (14:27)
Temmuz ortasında İran’ın nükleer programına ilişkin bir uzlaşıya varılması ve ülkenin petrokimya ihracatları üzerindeki yaptırımların kaldırılmasıyla birlikte, her geçen gün yeni bir ülke İran ile petrokimya sektörü için bağlarını yeniden kurmaya hazırlandıklarını açıklıyor.

Her ne kadar yaptırımların uygulamada ne zaman kaldırılacağı netleşmemiş olsa da; ülkeler, İran ile ilişkilerini yeniden tazelemeye başladılar bile. Almanya, İran ile petrol, gaz ve petrokimya sektörlerinde bağlarını kuvvetlendirme niyetini açıklayan ilk ülke oldu. Söz konusu plan bağlamında, İran Almanya’ya petrokimya ihracatı yapmaya başlayacakken, Almanya da İran’a teknoloji satışına başlayacak.

Ekonomik yaptırımların kaldırılmasını takiben, Hindistan’ın büyük enerji, elektrik ve petrokimya şirklerinden üst düzey yetkililer de yatırım fırsatları yakalamak amacıyla Tahran’a ziyaretlerde bulundular. Bunu, aynı amaçla İtalyan ve Japon heyetlerin ziyaretleri takip etti. Ayrıca İran ve Türkiye arasında karşılıklı ticareti geliştirme maksatlı sınırda bir serbest bölge kurulması kararının hayata geçirilmesi için mevzuat çalışmalarına başlandığı bildirildi.

İran’ın yıllık mevcut petrokimya kapasitesini, farklı kaynaklardan edinilen bilgiye göre, 40 ile 60 milyon ton arasında yer alırken, uzun vadede bu kapasiteyi iki katına çıkarmak yönünde resmi açıklamalar bulunuyor. Ayrıca İran, kendi takvimlerine göre 2016’ın sonuna tekabül eden Mart ayına kadar 7 petrokimya projesini başlatacağını da duyurdu. Söz konusu yedi tesisin faaliyete geçmesiyle birlikte, ülkenin üretim kapasitensin 4 milyon ton/yıl artması bekleniyor.

Bu arada İran’ın petrokimya ihracatlarına bakıldığında önceki senelerde 17 milyon ton ihracat yapılmasına karşın, İran yılının ilk çeyreğinde kaydedilen ihracatın yaklaşık 12 milyon ton olduğu gözleniyor. Petrokimya üzerindeki yaptırımların tamamen kaldırılmasının öncesinde, ülkenin ana ihracat pazarlarını Çin, Türkiye, Güneydoğu Asya, Orta Asya ve Afrika ülkeleri oluşturmaktaydı. Bundan sonra ise İran’ın ihracatlarına – özellikle Avrupa’ya olan satışlarına – hız vermesi bekleniyor. Ayrıca kapasite artırımlarıyla birlikte ülkenin tüm petrokimya piyasalarında daha fazla söz sahibi olacağı düşünülüyor.

Buna bağlı olarak, artık daha fazla ön plana çıkmaya başlayacak olan İran’ın Orta Doğulu üreticilerin fiyatlandırma stratejilerini özellikle Avrupa ve Akdeniz pazarlarında etkileyeceği öngörülüyor. Bazı oyuncular rekabetin kızışacağı kanaatinde. İran’daki olası tedarik fazlası dikkate alındığında, özellikle bunun düşüş zamanlarında kendisini hissettirmesi kuvvetle muhtemel.

Başka bir açıdan bakıldığında ise, yaptırımların kaldırılması İran’ın mevcut ihracat pazarlarında – özellikle Türkiye’de – bazı kaygıları da beraberinde getirdi. Zira plastik sektörü ciddi ölçüde ithalata bağımlı olan Türkiye için PP ve PE’de İran çok yakın ve önemli bir tedarikçi statüsünde. Oyuncular, İran’ın artık ihracat pazarlarında daha fazla alternatifinin olmasıyla birlikte buradan gelecek arzın farklı destinasyonlara yönlendirilip yönlendirilmeyeceğini merak ediyor. Yaptırımların pik noktasına ulaştığı 2012’den bu yana, İran Türkiye’deki alıcılar için Orta Doğulu tedarikçilere karşı en büyük alternatif konumunda bulunmaktaydı.
Ücretsiz Deneyin